| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| teacher | nauczyciel, nauczycielka | /ˈtiːtʃə/ |
| doctor | lekarz, lekarka | /ˈdɒktə/ |
| nurse | pielęgniarz, pielęgniarka | /nɜːs/ |
| engineer | inżynier | /ˌendʒɪˈnɪə/ |
| driver | kierowca | /ˈdraɪvə/ |
| shop assistant | sprzedawca, sprzedawczyni | /ˈʃɒp əˌsɪstənt/ |
| accountant | księgowy, księgowa | /əˈkaʊntənt/ |
| programmer | programista, programistka | /ˈprəʊɡræmə/ |
| lawyer | prawnik, prawniczka | /ˈlɔɪə/ |
1. Jak powiedzieć po angielsku, czym się zajmujesz?
Gdy ktoś chce wiedzieć, gdzie pracujesz, zapyta najczęściej tak:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| What do you do? | Czym się zajmujesz? |
| What do you do for a living? | Czym się zajmujesz zawodowo? |
| What’s your job? | Jaki masz zawód? |
| Where do you work? | Gdzie pracujesz? |
Odpowiadasz na kilka sposobów:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| I’m a teacher. | Uczę w szkole. |
| Anna is an accountant. | Anna jest księgową. |
| Tom works as a nurse. | Tom pracuje jako pielęgniarz. |
| I work in a bank. | Pracuję w banku. |
| I work for a big company. | Pracuję w dużej firmie. |
| I work in IT. | Pracuję w branży IT. |
Uwaga: Przed nazwą zawodu zawsze stawiasz a albo an: I’m a doctor, She’s an architect. Zdanie „I’m doctor” to najczęstszy błąd Polaków, bo w polskim nie ma przedimków. An stawiasz przed samogłoską w wymowie: an engineer, an accountant, an artist.
Dobrze wiedzieć: Pytanie What do you do? brzmi jak „Co robisz?”, ale w rozmowie prawie zawsze chodzi o pracę. Gdy chcesz zapytać, co ktoś robi w tej chwili, mówisz What are you doing?
2. Zawody po angielsku bez rodzaju
Po polsku masz zwykle dwie formy: lekarz i lekarka, nauczyciel i nauczycielka. Po angielsku większość nazw zawodów ma jedną formę dla wszystkich: doctor, teacher, lawyer, nurse.
Dawniej było więcej osobnych form dla kobiet i mężczyzn. Dziś w Wielkiej Brytanii i w USA używa się raczej neutralnych nazw:
| Starsza forma | Dziś częściej | Po polsku |
|---|---|---|
| policeman, policewoman | police officer | policjant, policjantka |
| fireman | firefighter | strażak, strażaczka |
| steward, stewardess | flight attendant | steward, stewardesa |
| postman | postal worker | listonosz, listonoszka |
| chairman | chair | przewodniczący, przewodnicząca |
| businessman, businesswoman | businessperson | biznesmen, bizneswoman |
Dobrze wiedzieć: Formy actor i actress, waiter i waitress nadal słyszysz na co dzień. Coraz częściej mówi się jednak actor o każdej osobie, która gra w filmie. Słowo postman też jest w Wielkiej Brytanii wciąż bardzo popularne.
3. Zawody medyczne po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| doctor | lekarz, lekarka | /ˈdɒktə/ |
| GP | lekarz rodzinny, lekarka rodzinna | /ˌdʒiː ˈpiː/ |
| nurse | pielęgniarz, pielęgniarka | /nɜːs/ |
| dentist | dentysta, dentystka | /ˈdentɪst/ |
| surgeon | chirurg | /ˈsɜːdʒən/ |
| pharmacist | farmaceuta, farmaceutka | /ˈfɑːməsɪst/ |
| vet | weterynarz | /vet/ |
| paramedic | ratownik medyczny, ratowniczka medyczna | /ˌpærəˈmedɪk/ |
| physiotherapist | fizjoterapeuta, fizjoterapeutka | /ˌfɪziəʊˈθerəpɪst/ |
| midwife | położna | /ˈmɪdwaɪf/ |
| carer | opiekun, opiekunka (osób starszych) | /ˈkeərə/ |
| psychologist | psycholog | /saɪˈkɒlədʒɪst/ |
Dobrze wiedzieć: GP to skrót od general practitioner. W Wielkiej Brytanii z większością spraw idziesz najpierw do GP. Opiekun osób starszych to w brytyjskim angielskim carer, w amerykańskim caregiver.
4. Szkoła, urząd i służby po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| teacher | nauczyciel, nauczycielka | /ˈtiːtʃə/ |
| headteacher | dyrektor szkoły, dyrektorka szkoły (US: principal) | /ˌhedˈtiːtʃə/ |
| lecturer | wykładowca, wykładowczyni | /ˈlektʃərə/ |
| civil servant | urzędnik państwowy, urzędniczka państwowa | /ˌsɪvl ˈsɜːvənt/ |
| police officer | policjant, policjantka | /pəˈliːs ˌɒfɪsə/ |
| firefighter | strażak, strażaczka | /ˈfaɪəfaɪtə/ |
| soldier | żołnierz | /ˈsəʊldʒə/ |
| judge | sędzia | /dʒʌdʒ/ |
| lawyer | prawnik, prawniczka | /ˈlɔɪə/ |
| politician | polityk | /ˌpɒləˈtɪʃn/ |
| mayor | burmistrz, prezydent miasta | /meə/ |
| priest | ksiądz | /priːst/ |
Uwaga: Prezydent Warszawy czy Krakowa to po angielsku mayor, nie president. President to głowa państwa albo prezes dużej firmy.
5. Praca w biurze po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| office worker | pracownik biurowy, pracownica biurowa | /ˈɒfɪs wɜːkə/ |
| accountant | księgowy, księgowa | /əˈkaʊntənt/ |
| manager | kierownik, kierowniczka | /ˈmænɪdʒə/ |
| receptionist | recepcjonista, recepcjonistka | /rɪˈsepʃənɪst/ |
| secretary | sekretarz, sekretarka | /ˈsekrətri/ |
| sales representative | przedstawiciel handlowy, przedstawicielka handlowa | /ˈseɪlz ˌreprɪˌzentətɪv/ |
| consultant | konsultant, konsultantka, doradca | /kənˈsʌltənt/ |
| software developer | programista, programistka | /ˈsɒftweə dɪˌveləpə/ |
| graphic designer | grafik, graficzka | /ˌɡræfɪk dɪˈzaɪnə/ |
| translator | tłumacz, tłumaczka (pisemny) | /trænsˈleɪtə/ |
| interpreter | tłumacz, tłumaczka (ustny) | /ɪnˈtɜːprɪtə/ |
| journalist | dziennikarz, dziennikarka | /ˈdʒɜːnəlɪst/ |
| HR specialist | specjalista, specjalistka do spraw kadr | /ˌeɪtʃ ˈɑː ˌspeʃəlɪst/ |
Dobrze wiedzieć: Polskie „tłumacz” to po angielsku dwa zawody. Translator tłumaczy teksty na piśmie, a interpreter tłumaczy na żywo, na przykład na konferencji albo u lekarza.
6. Handel i usługi po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| shop assistant | sprzedawca, sprzedawczyni (US: sales clerk) | /ˈʃɒp əˌsɪstənt/ |
| cashier | kasjer, kasjerka | /kæˈʃɪə/ |
| waiter | kelner | /ˈweɪtə/ |
| waitress | kelnerka | /ˈweɪtrəs/ |
| bartender | barman, barmanka | /ˈbɑːtendə/ |
| cook | kucharz, kucharka | /kʊk/ |
| chef | szef kuchni, szefowa kuchni | /ʃef/ |
| baker | piekarz, piekarka | /ˈbeɪkə/ |
| butcher | rzeźnik, rzeźniczka | /ˈbʊtʃə/ |
| hairdresser | fryzjer, fryzjerka | /ˈheədresə/ |
| barber | fryzjer męski, barber | /ˈbɑːbə/ |
| beautician | kosmetyczka, kosmetolog | /bjuːˈtɪʃn/ |
| cleaner | sprzątacz, sprzątaczka | /ˈkliːnə/ |
| courier | kurier, kurierka | /ˈkʊriə/ |
| delivery driver | dostawca (np. paczek, jedzenia) | /dɪˈlɪvəri draɪvə/ |
| tour guide | przewodnik, przewodniczka | /ˈtʊə ɡaɪd/ |
Uwaga, fałszywi przyjaciele: Angielskie chef to szef kuchni, a nie szef w pracy. Szef w firmie to boss. A polskie słowo „kosmetyczka” ma dwa znaczenia: osoba to beautician, a torebka na kosmetyki to wash bag (US: toiletry bag).
7. Rzemiosło, budowa i transport po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| builder | budowlaniec, pracownik budowlany | /ˈbɪldə/ |
| electrician | elektryk | /ɪˌlekˈtrɪʃn/ |
| plumber | hydraulik | /ˈplʌmə/ |
| carpenter | stolarz, cieśla | /ˈkɑːpəntə/ |
| painter and decorator | malarz pokojowy | /ˌpeɪntər ən ˈdekəreɪtə/ |
| mechanic | mechanik | /məˈkænɪk/ |
| bricklayer | murarz | /ˈbrɪkleɪə/ |
| tiler | glazurnik | /ˈtaɪlə/ |
| welder | spawacz, spawaczka | /ˈweldə/ |
| locksmith | ślusarz | /ˈlɒksmɪθ/ |
| tailor | krawiec, krawcowa | /ˈteɪlə/ |
| gardener | ogrodnik, ogrodniczka | /ˈɡɑːdnə/ |
| farmer | rolnik, rolniczka | /ˈfɑːmə/ |
| lorry driver | kierowca ciężarówki (US: truck driver) | /ˈlɒri draɪvə/ |
| bus driver | kierowca autobusu | /ˈbʌs draɪvə/ |
| taxi driver | taksówkarz, taksówkarka | /ˈtæksi draɪvə/ |
| pilot | pilot, pilotka | /ˈpaɪlət/ |
| flight attendant | steward, stewardesa | /ˈflaɪt əˌtendənt/ |
Uwaga na wymowę: W plumber nie słychać „b”: mówisz /ˈplʌmə/. Mechanic zaczyna się od „k”, a nie od „cz”: /məˈkænɪk/.
8. Kultura, nauka i inne zawody po angielsku
| Angielski | Polski | Wymowa |
|---|---|---|
| actor | aktor, aktorka | /ˈæktə/ |
| singer | piosenkarz, piosenkarka | /ˈsɪŋə/ |
| musician | muzyk | /mjuˈzɪʃn/ |
| artist | artysta, artystka | /ˈɑːtɪst/ |
| writer | pisarz, pisarka | /ˈraɪtə/ |
| photographer | fotograf, fotografka | /fəˈtɒɡrəfə/ |
| architect | architekt | /ˈɑːkɪtekt/ |
| scientist | naukowiec | /ˈsaɪəntɪst/ |
| engineer | inżynier | /ˌendʒɪˈnɪə/ |
| librarian | bibliotekarz, bibliotekarka | /laɪˈbreəriən/ |
| social worker | pracownik socjalny, pracownica socjalna | /ˈsəʊʃl wɜːkə/ |
| student | student, studentka | /ˈstjuːdnt/ |
Uwaga, fałszywy przyjaciel: Polski „lektor” to po angielsku language teacher (na uczelni) albo narrator czy voice-over artist (w filmie). Angielskie lecturer to wykładowca na uczelni.
9. Przydatne słówka i zwroty o pracy
| Angielski | Polski |
|---|---|
| job | praca, posada (policzalne: a job) |
| work | praca (niepoliczalne) |
| colleague | kolega, koleżanka z pracy |
| boss | szef, szefowa |
| salary | pensja |
| full-time | na pełen etat |
| part-time | na część etatu |
| shift | zmiana (w pracy) |
| overtime | nadgodziny |
| contract | umowa |
| job interview | rozmowa o pracę |
| CV | CV, życiorys (US: résumé) |
| sick leave | zwolnienie lekarskie, L4 |
| annual leave | urlop wypoczynkowy |
| pay rise | podwyżka (US: raise) |
| Angielski | Polski |
|---|---|
| I’m looking for a job. | Szukam pracy. |
| I’m self-employed. | Prowadzę własną działalność. |
| I work from home. | Pracuję z domu. |
| I’m retired. | Jestem na emeryturze. |
| I’m between jobs at the moment. | Teraz szukam nowej pracy. |
| Tom is on sick leave. | Tom jest na zwolnieniu lekarskim. |
Uwaga: Job jest policzalne, a work nie. Mówisz I have a new job, ale I have a lot of work. Zdanie „I have a new work” brzmi po angielsku źle.
Jeśli szukasz pracy za granicą, przydadzą ci się artykuły List motywacyjny po angielsku i Email po angielsku.
10. Typowe błędy Polaków
| Źle | Dobrze | Dlaczego |
|---|---|---|
| I’m teacher. | I’m a teacher. | Przed zawodem potrzebny jest przedimek a albo an. |
| I work like a nurse. | I work as a nurse. | „Jako” to as. Like znaczy „jak” w porównaniu. |
| What is your work? | What do you do? | Tak naturalnie pytasz o zawód. |
| My chef is very nice. | My boss is very nice. | Chef to szef kuchni. |
| I’m working in a bank since 2020. | I’ve worked in a bank since 2020. | Przy since używasz czasu present perfect. |
11. Mów o pracy blokami językowymi
Lista zawodów to dobry początek, ale w rozmowie potrzebujesz gotowych zwrotów. Dlatego w Sprachheld uczysz się bloków językowych: krótkich, stałych połączeń słów, których rodzimi użytkownicy używają na co dzień. Mówisz je w całości, bez układania zdania w głowie.
| Blok językowy | Po polsku |
|---|---|
| What do you do? | Czym się zajmujesz? |
| I work as a… | Pracuję jako… |
| I work in… | Pracuję w… (w branży) |
| I work for… | Pracuję w… (w firmie) |
| I’ve been working there for… | Pracuję tam od… (od jakiegoś czasu) |
Na przykład na spotkaniu ze znajomymi: I work in IT. I’ve been working there for five years. Zmieniasz tylko branżę i liczbę lat, a bloki zostają. Słówka do takich rozmów znajdziesz też w artykule Podstawowe słówka angielskie.
Ćwiczenie
Uzupełnij zdania po angielsku.
- Anna jest dentystką. Anna is ___ dentist.
- Tom jest inżynierem. Tom is ___ engineer.
- Pracuję jako kierowca. I work ___ a driver.
- Szef kuchni przygotowuje kolację. The ___ is cooking dinner.
- Hydraulik naprawia kran. The ___ is fixing the tap.
Pokaż rozwiązanie
- a
- an (bo engineer zaczyna się od samogłoski)
- as
- chef
- plumber