| Idiom | Po polsku |
|---|---|
| a piece of cake | bułka z masłem |
| break the ice | przełamać lody |
| beat around the bush | owijać w bawełnę |
| it’s raining cats and dogs | leje jak z cebra |
| once in a blue moon | od wielkiego dzwonu |
| speak of the devil | o wilku mowa |
| kill two birds with one stone | upiec dwie pieczenie na jednym ogniu |
| break a leg | połamania nóg |
Idiomy to stałe zwroty, których znaczenia nie da się odgadnąć z pojedynczych słów. Gdy przetłumaczysz je dosłownie, zwykle wychodzi coś zabawnego albo zupełnie niezrozumiałego. Dlatego przy każdym idiomie znajdziesz tu dosłowne tłumaczenie, a obok to, co naprawdę znaczy i jak to powiesz po polsku.
1. Idiomy angielskie, które znasz z polskiego
Dobra wiadomość na początek: wiele angielskich idiomów ma w polskim niemal dosłowny odpowiednik. Te zapamiętasz najszybciej.
| Idiom | Dosłownie | Po polsku |
|---|---|---|
| break the ice | przełamać lód | przełamać lody |
| read between the lines | czytać między wierszami | czytać między wierszami |
| be all ears | być samymi uszami | zamienić się w słuch |
| be on thin ice | być na cienkim lodzie | stąpać po cienkim lodzie |
| have butterflies in your stomach | mieć motyle w żołądku | mieć tremę, denerwować się |
| stab someone in the back | dźgnąć kogoś w plecy | wbić komuś nóż w plecy |
| vanish into thin air | zniknąć w rozrzedzonym powietrzu | rozpłynąć się w powietrzu |
| hit the nail on the head | trafić w główkę gwoździa | trafić w sedno |
| keep an eye on something | trzymać oko na czymś | mieć coś na oku |
| devil’s advocate | adwokat diabła | adwokat diabła |
| don’t judge a book by its cover | nie oceniaj książki po okładce | nie oceniaj książki po okładce |
| a storm in a teacup | burza w filiżance | burza w szklance wody |
| the ball is in your court | piłka jest na twoim korcie | piłeczka jest po twojej stronie |
| be in the same boat | być w tej samej łodzi | jechać na jednym wózku |
Uwaga: Podobne nie znaczy identyczne. Po polsku jest „burza w szklance wody”, po angielsku w filiżance: a storm in a teacup. W USA usłyszysz też a tempest in a teapot. A butterflies in your stomach to po angielsku przede wszystkim trema przed egzaminem czy występem, a nie zakochanie jak polskie „motyle w brzuchu”.
2. Idiomy angielskie z innym obrazem niż po polsku
Tu angielski i polski mówią to samo, ale innymi słowami. Właśnie te idiomy najczęściej sprawiają kłopot, bo dosłowne tłumaczenie nic nie mówi.
| Idiom | Dosłownie | Po polsku |
|---|---|---|
| a piece of cake | kawałek ciasta | bułka z masłem |
| it’s raining cats and dogs | pada kotami i psami | leje jak z cebra |
| once in a blue moon | raz przy niebieskim księżycu | od wielkiego dzwonu |
| beat around the bush | bić wokół krzaka | owijać w bawełnę |
| kill two birds with one stone | zabić dwa ptaki jednym kamieniem | upiec dwie pieczenie na jednym ogniu |
| when pigs fly | kiedy świnie polecą | prędzej mi kaktus na dłoni wyrośnie |
| it’s all Greek to me | to dla mnie po grecku | to dla mnie chińszczyzna |
| speak of the devil | mówiąc o diable | o wilku mowa |
| let the cat out of the bag | wypuścić kota z worka | wygadać się |
| spill the beans | rozsypać fasolę | puścić farbę |
| pull someone’s leg | ciągnąć kogoś za nogę | nabierać kogoś |
| cost an arm and a leg | kosztować rękę i nogę | kosztować majątek |
| out of the blue | z błękitu | jak grom z jasnego nieba |
| not my cup of tea | nie moja filiżanka herbaty | nie moja bajka |
| hit the sack | uderzyć w worek | iść w kimono |
| let sleeping dogs lie | pozwól śpiącym psom leżeć | nie budź licha, póki śpi |
| bite off more than you can chew | odgryźć więcej, niż dasz radę przeżuć | porywać się z motyką na słońce |
| the last straw | ostatnie źdźbło | kropla, która przepełniła czarę |
| a blessing in disguise | błogosławieństwo w przebraniu | nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło |
| take something with a pinch of salt | brać coś ze szczyptą soli | podchodzić do czegoś z rezerwą |
Dobrze wiedzieć: It’s raining cats and dogs zna każdy, ale w Wielkiej Brytanii usłyszysz go dziś raczej rzadko. Częściej ktoś powie po prostu It’s pouring. (Leje.)
Break a leg! to nie przekleństwo, tylko życzenie powodzenia przed występem, tak samo jak polskie „połamania nóg”. Mówi się je głównie aktorom i muzykom.
3. Idiomy na co dzień: w rozmowie i w pracy
Te idiomy usłyszysz w zwykłych rozmowach, w serialach i w biurze:
| Idiom | Dosłownie | Po polsku |
|---|---|---|
| call it a day | nazwać to dniem | na dziś wystarczy, kończymy |
| cut corners | ścinać zakręty | iść na łatwiznę |
| get to the point | dojść do punktu | przejść do rzeczy |
| back to square one | z powrotem na pierwsze pole | zaczynać od zera |
| jump the gun | wyskoczyć przed strzałem | wyrwać się przed szereg |
| up in the air | w powietrzu | pod znakiem zapytania |
| be in hot water | być w gorącej wodzie | mieć kłopoty |
| get cold feet | dostać zimnych stóp | stchórzyć w ostatniej chwili |
| go the extra mile | przejść dodatkową milę | dać z siebie więcej |
| learn the ropes | poznać liny | wdrożyć się, poznać zasady |
| be on the fence | siedzieć na płocie | nie móc się zdecydować |
| under the weather | pod pogodą | nie w formie, lekko chory |
| keep your chin up | trzymaj brodę wysoko | głowa do góry |
| it’s not rocket science | to nie inżynieria rakietowa | to nic trudnego |
| the elephant in the room | słoń w pokoju | niewygodny temat, o którym wszyscy milczą |
| give someone the cold shoulder | pokazać komuś zimne ramię | traktować kogoś ozięble |
| make a long story short | skrócić długą historię | krótko mówiąc |
| you can say that again | możesz to powiedzieć jeszcze raz | święta prawda |
Uwaga: Kick the bucket (dosłownie „kopnąć wiadro”) znaczy „wykitować”, „kopnąć w kalendarz”. To żartobliwy, potoczny zwrot. Nie używaj go, gdy mówisz o czyjejś śmierci na poważnie.
4. Idiomy angielskie w zdaniach
Idiom zapamiętasz najlepiej w całym zdaniu. Posłuchaj i powtórz na głos:
| Angielski | Polski |
|---|---|
| The exam was a piece of cake. | Egzamin był bułką z masłem. |
| Stop beating around the bush and tell me. | Przestań owijać w bawełnę i powiedz. |
| Anna visits her aunt once in a blue moon. | Anna odwiedza ciocię od wielkiego dzwonu. |
| Tom told a joke to break the ice. | Tom opowiedział dowcip, żeby przełamać lody. |
| That new phone costs an arm and a leg. | Ten nowy telefon kosztuje majątek. |
| Speak of the devil! Here’s Tom. | O wilku mowa! Idzie Tom. |
| Our holiday plans are still up in the air. | Nasze plany wakacyjne wciąż stoją pod znakiem zapytania. |
| I’m a bit under the weather today. | Dziś jestem trochę nie w formie. |
| Let’s call it a day. | Na dziś wystarczy. |
| Opera isn’t really my cup of tea. | Opera to nie do końca moja bajka. |
Wiele idiomów jest związanych z kolorami, na przykład out of the blue albo green with envy. Więcej takich zwrotów znajdziesz w artykule Kolory po angielsku.
5. Polskie powiedzenia po angielsku
Teraz w drugą stronę. Te polskie zwroty Polacy często tłumaczą dosłownie, a Anglik nie wie, o co chodzi. Tak powiesz je poprawnie:
| Po polsku | Po angielsku | Uwaga |
|---|---|---|
| Trzymam kciuki! | Fingers crossed! | Anglicy krzyżują palce, a nie trzymają kciuki. |
| To nie moja bajka. | It’s not my cup of tea. | Bajki tu nie ma, jest herbata. |
| Powiem ci prosto z mostu. | I’ll be straight with you. | Bez mostu. |
| Jak grochem o ścianę. | It’s like talking to a brick wall. | Ściana jest, ale bez grochu. |
| Mam muchy w nosie. | I’m in a bad mood. | Zwykły opis nastroju. |
| Siedzę jak na szpilkach. | I’m on tenterhooks. | W USA częściej on pins and needles. |
| Kropla, która przepełniła czarę. | the last straw | Zamiast kropli: źdźbło słomy. |
| Prędzej mi kaktus wyrośnie. | when pigs fly | Zamiast kaktusa: latające świnie. |
Dobrze wiedzieć: Gdy nie znasz angielskiego idiomu, po prostu powiedz, o co ci chodzi, zwykłymi słowami. Polskie powiedzenie przetłumaczone dosłownie częściej wprowadza zamieszanie, niż pomaga. A jeśli lubisz krótkie, mądre zdania, zajrzyj do artykułu Cytaty po angielsku.
6. Jak uczyć się idiomów angielskich?
- Ucz się kilku naraz, nie pięćdziesięciu. Wybierz trzy idiomy na tydzień i używaj ich, gdy tylko pasują.
- Zawsze w zdaniu. Sam idiom szybko się zapomina. Zdanie z sytuacją zostaje w głowie.
- Szukaj polskiego odpowiednika. Para beat around the bush – owijać w bawełnę zapada w pamięć dużo lepiej niż sam angielski zwrot.
- Słuchaj seriali. Idiomy są w każdym odcinku. Gdy któryś rozpoznasz, zapisz całe zdanie.
- Nie przesadzaj. Pięć idiomów w jednym zdaniu brzmi sztucznie. Jeden we właściwym miejscu brzmi naturalnie.
7. Ucz się angielskiego blokami językowymi
Idiomy pokazują najlepiej, że języka nie da się tłumaczyć słowo po słowie. Rodzimi użytkownicy mówią całymi kawałkami. Dlatego w Sprachheld uczysz się bloków językowych: krótkich, stałych połączeń słów, które pasują do wielu sytuacji i od razu możesz ich użyć.
| Blok językowy | Po polsku |
|---|---|
| Fingers crossed! | Trzymam kciuki! |
| I’m all ears. | Zamieniam się w słuch. |
| Let’s call it a day. | Na dziś wystarczy. |
| Speak of the devil! | O wilku mowa! |
| It’s not my cup of tea. | To nie moja bajka. |
| You can say that again. | Święta prawda. |
Weź na przykład Fingers crossed! Pasuje przed egzaminem, przed rozmową o pracę, przed meczem i przed wynikami badań. Jeden blok, a mówisz po angielsku tak, jak mówią Anglicy.
Ćwiczenie
Uzupełnij idiomy po angielsku.
- Egzamin był bułką z masłem. The exam was a piece of ___.
- Leje jak z cebra. It’s raining ___ and dogs.
- Trzymam kciuki! ___ crossed!
- Upiec dwie pieczenie na jednym ogniu. Kill two ___ with one stone.
- Przestań owijać w bawełnę! Stop beating around the ___!
Pokaż rozwiązanie
- cake
- cats
- Fingers
- birds
- bush