Strona bierna w angielskim (Passive Voice): zasady, przykłady i ćwiczenia

Tu dowiesz się krok po kroku, czym różni się strona czynna od biernej, jak tworzyć stronę bierną we wszystkich ważnych czasach i jak zamieniać zdania. Do tego typowe błędy Polaków i ćwiczenia z rozwiązaniami.

Co to jest strona czynna?

Zdanie w stronie czynnej (Active Voice) mówi, kto coś robi. Podmiot (np. kot) sam wykonuje czynność. Takie zdania są jasne i bezpośrednie.

Schemat: podmiot + czasownik + dopełnienie

Co to jest strona bierna?

Zdanie w stronie biernej (Passive Voice) mówi, co się z kimś albo z czymś dzieje. Podmiot nie wykonuje czynności, tylko czynność go dotyczy. Strony biernej używasz, gdy wykonawca jest nieznany albo nieważny.

Schemat: podmiot + forma „to be” + trzecia forma czasownika (+ by + wykonawca)

Dobrze wiedzieć: Wykonawcę czynności wprowadzasz po angielsku za pomocą przyimka by. Po polsku to „przez”: by the cat = przez kota.

Trzecia forma czasownika to Past Participle. W czasownikach regularnych dodajesz -ed (clean → cleaned). Czasowniki nieregularne mają własną formę (write → written, build → built).

Strona bierna w polskim i w angielskim

Polski też ma stronę bierną: „list jest pisany”, „list został napisany”. Po polsku używamy jej jednak rzadziej. Zamiast niej często mówimy bezosobowo: „Tu się mówi po angielsku”, „Sprzątano ulice”. Po angielsku w takich sytuacjach często używasz strony biernej:

Strona bierna we wszystkich ważnych czasach

W stronie biernej czas pokazuje tylko forma to be. Trzecia forma czasownika jest zawsze taka sama.

Dobrze wiedzieć: Polskie „został” (list został napisany) to po angielsku najczęściej was (Past Simple) albo has been (Present Perfect). Nie szukaj w angielskim osobnego słowa na „zostać”.

Kiedy używać strony biernej?

Strona bierna przydaje się przede wszystkim w trzech sytuacjach:

1. Wykonawca jest nieznany: My wallet was stolen yesterday. (Wczoraj ukradziono mi portfel.)
2. Wykonawca jest nieważny albo oczywisty: The streets are cleaned every morning. (Ulice sprząta się każdego ranka.)
3. Tekst jest rzeczowy, na przykład artykuł w gazecie, raport albo instrukcja: Three people were injured in the accident. (W wypadku zostały ranne trzy osoby.)

W wiadomościach często przeczytasz też It is reported that… (Donosi się, że…, Według doniesień…):

• It is reported that the bridge will be closed for two weeks.
• Według doniesień most zostanie zamknięty na dwa tygodnie.

W rozmowie częściej usłyszysz stronę czynną. Oba zdania są poprawne:

Typowe zwroty w stronie biernej

Tych zwrotów po angielsku używa się w stronie biernej. Po polsku mówisz w nich zwykle w stronie czynnej, dlatego Polacy często się mylą:

Uwaga, typowy błąd Polaków: „Urodzić się” w przeszłości to po angielsku zawsze strona bierna w czasie przeszłym, nigdy „I born”.

Tak samo It’s called… (To się nazywa…). Polskie „się” nie ma tu angielskiego odpowiednika, zamiast niego jest strona bierna.

Czasowniki bez strony biernej

Stronę bierną tworzą tylko czasowniki, które mogą mieć dopełnienie. Czasowniki jak happen (zdarzyć się), arrive (przyjechać) albo die (umrzeć) nie mają strony biernej.

Jak zamienić zdanie ze strony czynnej na bierną

Przykład: The students clean the classroom. (Uczniowie sprzątają klasę.)

1. Dopełnienie zdania czynnego (the classroom) staje się podmiotem zdania biernego.
2. Wybierasz formę to be w tym samym czasie co zdanie czynne. Clean jest w Present Simple, a the classroom to liczba pojedyncza, więc bierzesz is.
3. Czasownik zmieniasz na trzecią formę: clean → cleaned.
4. Jeśli chcesz powiedzieć, kto wykonuje czynność, dodajesz go z by. Zaimek zmienia się wtedy na formę dopełnienia: I → by me, she → by her, they → by them.

Wynik: The classroom is cleaned by the students. (Klasa jest sprzątana przez uczniów.)

Gdy wykonawca jest nieznany albo nieważny, pomijasz by. Dotyczy to zwłaszcza someone, people i they:

Ze strony biernej na czynną

Działa to odwrotnie. Wykonawca z by staje się podmiotem, a podmiot zdania biernego staje się dopełnieniem.

Strona czynna i bierna we wszystkich czasach

Tu masz jeszcze raz wszystko w jednej tabeli, na jednym przykładzie: Anna sprząta dom.

Dobrze wiedzieć: Formy jak has been being cleaned albo will be being cleaned są gramatycznie możliwe, ale w codziennym angielskim prawie ich nie usłyszysz.

Ćwiczenia: strona czynna i bierna

Zamień zdania ze strony czynnej na bierną albo z biernej na czynną.

1. The gardener waters the plants. (Ogrodnik podlewa rośliny.)
2. The book was read by the student. (Książka została przeczytana przez ucznia.)
3. The company will launch the new product next month. (Firma wprowadzi nowy produkt w przyszłym miesiącu.)
4. The window was broken by the storm. (Okno zostało wybite przez burzę.)
5. The artist is painting a portrait. (Artysta maluje portret.)
6. Anna urodziła się w Gdańsku. Przetłumacz na angielski.

Pokaż rozwiązanie

1. The plants are watered by the gardener.
2. The student read the book.
3. The new product will be launched next month (by the company).
4. The storm broke the window.
5. A portrait is being painted by the artist.
6. Anna was born in Gdańsk.

Strona bierna z metodą bloków językowych

Zamiast uczyć się tabel na pamięć, ucz się bloków językowych: krótkich, stałych połączeń słów, których naprawdę używają rodzimi użytkownicy. Gramatykę przyswajasz wtedy przy okazji, w gotowych zdaniach.

Weź na przykład blok It was made in… Możesz go użyć z nazwą kraju albo z rokiem: It was made in Poland, It was made in 1985. Stronę bierną masz wtedy w głowie gotową i nie musisz jej składać.

← Wszystkie artykuły